QANDLI DIABETDA UGLEVOD, LIPID VA OQSIL ALMASHINUVINING BUZILISHLARI. DIABETIK KETOATSIDOZ
Main Article Content
Abstract
Ushbu maqolada qandli diabetda uglevod, lipid va oqsil almashinuvidagi o‘zgarishlar hamda ushbu metabolik buzilishlarning diabetik ketoatsidoz rivojlanishidagi roli yoritilgan. Insulin yetishmovchiligi yoki insulin ta’sirining pasayishi natijasida uglevod almashinuvi buzilib, giperglikemiya va hujayra darajasida energiya tanqisligi yuzaga keladi. Buning oqibatida lipid almashinuvi faollashib, yog‘ to‘qimasida lipoliz kuchayadi va jigarda keton tanachalarining ortiqcha hosil bo‘lishi kuzatiladi. Keton tanachalarning to‘planishi metabolik asidoz rivojlanishiga olib kelib, diabetik ketoatsidozning asosiy patogenetik mexanizmini tashkil etadi. Shu bilan birga, oqsil almashinuvidagi o‘zgarishlar mushak to‘qimasida proteolizning kuchayishi va glyukoneogenez jarayonining faollashuvi bilan namoyon bo‘ladi, bu esa giperglikemiyani yanada og‘irlashtiradi. Maqolada ushbu metabolik buzilishlarning o‘zaro bog‘liqligi va ularning qandli diabetning og‘ir asoratlaridan biri bo‘lgan diabetik ketoatsidoz rivojlanishidagi ahamiyati tahlil qilingan.
Downloads
Article Details
Section

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
How to Cite
References
1. Alberts, B., Johnson, A., Lewis, J., Raff, M., Roberts, K., & Walter, P. (2015). Molecular Biology of the Cell (6th ed.). Garland Science.
2. Berg, J. M., Tymoczko, J. L., & Stryer, L. (2019). Biochemistry (9th ed.). W.H. Freeman and Company.
3. Hall, J. E., & Guyton, A. C. (2021). Guyton and Hall Textbook of Medical Physiology (14th ed.). Elsevier.
4. Lehninger, A. L., Nelson, D. L., & Cox, M. M. (2017). Principles of Biochemistry (7th ed.). W.H. Freeman
5. DeFronzo, R. A., Ferrannini, E., Zimmet, P., & Alberti, G. (2015). International Textbook of Diabetes Mellitus (4th ed.). Wiley-Blackwell.
6. American Diabetes Association. (2024). Standards of Medical Care in Diabetes. Diabetes Care Journal.
7. Powers, A. C., & D’Alessio, D. (2021). Endocrine Pancreas and Regulation of Metabolism. In Harrison’s Endocrinology (3rd ed.). McGraw Hill.
8. Rorsman, P., & Ashcroft, F. M. (2018). Pancreatic β‑Cell Electrical Activity and Insulin Secretion: Of Mice and Men. Physiological Reviews.
9. Vasiljev, A. (2019). Metabolic Pathways in Diabetes: Journal of Metabolic Disorders.
10. Zinman, B., & Raskin, P. (2016). Diabetic Ketoacidosis in Adults: New England Journal of Medicine.